Tijdschrift voor Onderwijsrecht en Onderwijsbeleid
Author:
Keywords:
gelijke onderwijskansen, onderwijsbeleid, sociale inclusie, schoolfinanciering
Abstract:
Deze bijdrage vat de voornaamste bevindingen samen van vijf jaar SONO-onderzoek naar het Vlaamse Gelijke-onderwijskansenbeleid, meer bepaald de effectiviteit van de verhoogde schoolfinanciering a rato van het aantal leerlingen uit socio-economisch of socio-cultureel achtergestelde milieus (het zogenaamde GOK-ondersteuningsbeleid). Voor het onderliggende empirische onderzoek verwijzen we naar andere relevante publicaties; hier ligt de nadruk op de aanbevelingen van het onderzoek voor het beleid en de praktijk, op basis van een consensusbevraging met een multidisciplinair expertenpanel. Het onderzoek stelt vast dat de kansengelijkheid in het Vlaamse onderwijs is verbeterd, al blijft er veel ruimte voor versterking van de effectiviteit. De doelstellingen zouden meer SMART geformuleerd moeten worden, om doelverschuiving te vermijden en de geboekte vooruitgang meer meetbaar te maken. De doelgroepcriteria (vooral die m.b.t. leerlingen met een migratieachtergrond) zijn voor verfijning vatbaar. De middelen worden best meer geconcentreerd bij scholen met de hoogste concentratie van kansengroepen. De grote schoolautonomie in de aanwending zou gepaard moeten gaan met een permanente strategische reflectie en verantwoordingsplicht van scholen. Dit vergt ook een aantal ingrepen in het personeelsbeleid van kansarme scholen: vooral een verdere verdeskundiging van directies en leerkrachten, van in de initiële opleiding tot bij de navorming van alle echelons, inclusief begeleidingsdiensten en docenten lerarenopleiding. De capaciteit om het eigen schoolbeleid SMART te evalueren en bij te sturen vraagt om verdere inspanningen op het vlak van monitoring en datageletterdheid van schoolteams. Last but not least, blijft het GOK-ondersteuningsbeleid een pleister op een houten been als niet tegelijk een aantal structurele maatregelen genomen worden om ‘academische segregatiemechanismen’ af te bouwen: een betere sociale mix, meer inclusief onderwijs, minder zittenblijven, en een latere studie-oriëntering.