ITEM METADATA RECORD
Title: Over duivels, beesten, komedianten en beulen: kwalitatieve analyse van metafoorgebruik in krantenberichtgeving over assisen (1919-1999)
Authors: De Cock, Rozane #
Issue Date: 2007
Conference: Etmaal van de communicatiewetenschap location:Antwerpen date:7-8 february 2007
Abstract: Een kwalitatieve inhoudsanalyse van 578 assisenverslagen uit Vlaamse kranten uit de periode 1919-1999 toont aan dat journalisten veelvuldig gebruik maken van stijlfiguren bij het beschrijven van beschuldigden. Ons onderzoek spitst zich toe op metafoorgebruik waarbij we een metafoor definiëren als een stijlfiguur waarbij een begrip vervangen wordt door een beeld (Van Dale. Deze stijlfiguren zijn volgens de metafoortheorie van Lakoff en Johnson meer dan talige afwijkingen, ze vormen een coherent systeem van uitspraken die fundamentele waarden binnen onze cultuur weergeven (Lakoff en Johnson, 1999, p 33). Het gaat ook verder dan het leesbaarder of aantrekkelijker maken van een tekst, metaforen zijn systemen voor de verwerking en opslag van kennis (Van Dijck, 1998). Ze filteren bepaalde details weg en zetten andere flink in de verf waardoor ze de manier waarop we naar de wereld kijken mee vormgeven (Radman, 1997, p 13). Hoe vager een concept is, hoe meer we het willen vormgeven door te verwijzen naar dingen die we op basis van onze ervaring kennen. Dit gaat zeker op bij emoties en gebeurtenissen waar we met ons verstand niet bij kunnen zoals vaak het geval is bij misdaden zoals moord en doodslag waarvan de beschuldigden voor het hof van assisen moeten verschijnen.
Voor Bosman is er slechts sprake van een conceptuele metafoor rond een thema van zodra er een zekere frequentie en spreiding is over verschillende auteurs (1990, 39). Dit zien we terugkomen in onze onderzochte periode. Alleen in 1919 vonden we geen metaforen, vanaf 1939 tot 1999 zien we dezelfde beelden keer op keer verschijnen in krantenberichten. Er zijn vier grote thema’s. Beschuldigden worden voorgesteld als baarlijke duivels, beesten (vogelspin, roofdier, wolf, …) machines (automaat, Terminator,…) en erg vaak duiken beelden uit de theaterwereld op om een vergelijking te maken met assisen (acteurs, komediant, tragedie, drama, …). Deze frequent gebruikte thematische metaforen impliceren een achterliggend beeld dat in onze maatschappij leeft over beschuldigden en dit houdt verbazingwekkend genoeg al verschillende decennia stand. Metaforen zorgen er mee voor dat wat er zich afspeelt in het hof van assisen op een bepaalde manier geframed wordt naar buiten toe (framingtheorie). Verschillen in woordgebruik kunnen voor een ander totaalbeeld zorgen bij het publiek. (Scheufele, 2000, p 298). Dit is zeker belangrijk voor domeinen waarover de media de meeste informatie leveren aan het publiek én (potentiële) juryleden die moeten oordelen over een beschuldigde.
Publication status: published
KU Leuven publication type: AMa
Appears in Collections:Institute for Media Studies
# (joint) last author

Files in This Item:

There are no files associated with this item.

 


All items in Lirias are protected by copyright, with all rights reserved.